tupbebek

TÜP BEBEK TEDAVİSİ HAKKINDA BİLMENİZ GEREKEN HER ŞEY!

 

 


Tüp bebek tedavisi hakkında çiftlerin aklına takılan soruların doğru şekilde cevaplanması önemlidir. Biz de ekip olarak bu sorulara en detaylı şekilde cevap veriyoruz:

1/ Tüp bebek tedavisinde cinsel ilişkiye girilebilir mi?

Tüp bebek tedavisi esnasında yumurta keseleri belli bir boyuta ulaştıktan sonra cinsel ilişki tavsiye edimez. Bunun nedeni yumurtalıkların genişlemesi  nedeniyle kadınlarda kasık ağrısı olması, yumurta keselerinin erken çatlaması ya da yumurtalıkların kendi etrafında dönmesi gibi bir riskli durumlar  olabilir. Ayrıca yumurta toplama günü eşten sperm örneği istenir. Bu nedenle işlemden en az 2 en çok 6-7 gün öncesinde erkeğin de cinsel perhize girmesi gerekir.

2/ Tüp bebek tedavilerinde dış gebelik olur mu?

 Tüp bebek tedavisinde embriyo transferi sonrasında doktorun önerdiği tarihte kanda gebelik testi yapılır ve hamileliğin gerçekleşip gerçekleşmediği anlaşılır. Gün aşırı gebelik testi değerinde yaklaşık 2 kat kadar bir artış olması beklenir. Gebelik testi değeriniz belli bir seviyeye ulaştığında ultrasonografik olarak gebelik kesesinin kontrol edilmesi gerekir. Ancak yapılan ultrasonografide gebelik kesesi görülmezse, kanda gebelik testiniz tekrarlanır. Döllenmiş yumurta rahim içinden ayrı bir yerde yerleşirse buna dış gebelik denir.

Tüp bebek tedavilerinde de dış gebelik riski bulunur ve tüp bebek tedavilerindeki genel gebelik oranlarına bakıldığında bu risk %1’in altındadır.

3/ Tüp bebek tedavilerinde genetik tarama kimlere önerilir?

 Tüp bebek tedavilerinde embriyolara uygulanan genetik tarama yöntemleri ile hem sayısal kromozom bozuklukları hem de kromozomlardaki yapısal değişiklikler incelenir. Deneyimli bir embriyoloji ekibi tarafından gerçekleştirilen biyopsi uygulamaları sonrasında,  embriyonun zarar görme riski genellikle %1’in altındadır.

Doğacak bebekte olabilecek kromozomal bozukluklar tespit edilerek; genetik açıdan bozuk olan embriyolar elenir ve böylece sağlıklı gebelik şansı artar. Genetik tarama ile desteklenen tüp bebek tedavileri; tekrarlayan gebelik kayıpları, anomali veya metabolik hastalıklı bebek öyküsü, tekrarlayan başarısız tüp bebek denemesi, ileri kadın yaşı, kadın veya erkekte kromozomal bir bozukluk, açıklanamayan kısırlık, kötü sperm kalitesi ve sperm DNA hasarı olan durumlarda önerilir.

4/ Tüp bebek tedavisini kaç kez denenir?

Tüp bebekte bir sayı sınırlaması yoktur. İlk denemesinde başarısız olan pekçok hasta, takip eden işlemlerde gebelik elde edebilmektedir. Çiftlerin sağlık durumunda bir sıkıntı olmadığı sürece tedavi periyotları arasında dinlenme süreleri bırakılarak, tüp bebek tedavisi tekrarlanabilir.

5/ Tüp bebek tedavisinde kaçıncı gün embriyo transferi yapılır?

Tüp bebek tedavilerinde labaratuvarda oluşturulan embriyoların özel laboratuvarda solüsyonların içinde, uygun ısı, nem ve asit-baz (pH) dengesi ile  saklanır. Tüp bebek tedavisindeki en önemli basamak embriyo gelişiminin sağlanmasıdır. Döllenme sağlandıktan sonra embriyo gelişimi takip edilerek uygun olan günde transfer işlemi gerçekleştirilir.

Blastokist gelişiminin gerçekleştiği 4., 5. ve 6. günler embriyo transferi uygulamasında daha yüksek gebelik oranları getirmesi nedeniyle tercih edilmektedir.

6/ Sperm vermekte zorlanan hastalara ne önerilir?

 Kadının yumurta toplama gününde erkekten de sperm örneği istenir. Bu örnek kliniklerde k özel odalarda, mastürbasyon vasıtası ile alınır. Ancak yine de bazı durumlarda eşler strese bağlı bu örneği vermekte zorlanabilirler. Bazı durumlarda ise numune verme odasında eşin bu sürece eşlik etmesine izin verilir.

Erkekte ereksiyon problemi varsa ereksiyona yardımcı olabilecek bazı ilaçlar da hastaya verilebilir. Mastürbasyonla sperm elde edilememesi halinde, geriye boşalma veya menide hiç sperm olmaması durumunda ise erkeklerden bazı cerrahi işlemler ile sperm elde edilebilmesi mümkündür.

7/ Tüp bebek tedavilerinde erkek yaşı önemli midir? Sperm sayısı yaşa göre değişir mi?

Erkeklerde sperm üretimi her yaşta devam eder. Ancak erkeğin yaşının ilerlemesiyle birlikte, sperm kalitesinde düşüş olur. Yaş ilerledikçe spermin DNA’sında bazı bozulmalar olur. Bu değişimlere bağlı olarak da spermin yumurtayı dölleme kabiliyeti azalır. Erkek yaşı ne kadar genç olur ise bir kadının gebe kalabilme ihtimali o kadar artmaktadır.

8/  Hiç spermi olmayan erkeklere tüp bebek tedavisi yapılabilir mi?

Azospermi, infertilite problemi olan erkeklerin ortalama %15’inde, tüm erkeklerin ise %1’ inde görülür. Spermin taşındığı kanallarının tıkalı olması halinde görülen azospermide, sperm üretimi olmasına rağmen menide sperm olmaz.

Erkeğe genetik inceleme önerilmelidir. Öncelikle azosperminin nedeni araştırılmalı ve tedavi çıkacak nedenlere göre planlanmalıdır.

9/ Anne babada genetik sorun varsa çocuğa geçer mi?

Sperm ve yumurtada 23 kromozom bulunmaktadır. Bu kromozomlar döllenme yoluyla bir araya geldiği zaman vücudumuzdaki 46 kromozomlu yeni hücreleri oluştururlar. Dolayısıyla kromozomlarımız ve genlerimiz anne ve babamızdan gelir. Anne ve babadaki genetik sorunların bazıları bebeğe de geçebilmektedir. Genetik taramalı tüp bebek tedavisi yapılarak sağlıklı embriyolar seçilebilir  ve bu genetik bozuklukların bebeğe geçmesi önlenerek gebelik şansı arttırılabilmektedir.

10/ Tüp bebek tedavisinde başarı oranı neye göre değişir?

Tedaviye alınan hastaların genel sağlık durumu ve kullandıkları ilaçlar

  • Çiftin tüp bebek tedavisi öncesindeki üreme sorunları
  • Başarısız yardımcı üreme tedavisi öyküsü
  • Çiftin üreme hücrelerinin sayısı ve kalitesi, hormon tahlilleri, rahim tüp filmindeki bulguları, ultrasonografi verileri ve spermiogram testi değer-leri
  • İleri kadın ve erkek yaşı
  • Embriyonun kalitesi ve sayısı
  • İmmun sistem bozuklukları
  • Tüp bebek merkezi donanımı

11/ Eşimde Turner Sendromu var tüp bebek yaptırabilir miyim?

Turner sendromu dişilerde en çok görülen kromozomal anomalilerden biridir. Kız çocuklarında görülen genetik bir bozukluktur. X kromozomunun bir kısmının veya tamamının yokluğu veya yapısal bir bozukluğu nedeniyle oluşan bu hastalık tüm dişi fetüslerin %3’ünü etkilemektedir. Bu hastalarda genetik taramalı tüp bebek tedavileri ile gebelik elde edilebilir.

12/ Tüp bebek öncesi Rahim tüp filmi (HSG) çekimi gerekli mi?

Yardımcı üreme tedavisi olarak yumurtlatma- çatlatma- cinsel ilişkiye bırakma ya da aşılama tedavisi planlanan hastalarda tedaviye başlamadan önce rahim içinin ve tüplerin yapısal ve işlevsel özelliklerinin değerlendirilebilmesi için rahim tüp filminin çekilmesi önerilmektedir.

Hekim muayene bulgularına ve çiftin öyküsüne göre bu filmin gerekli olup olmadığına tedavi sürecinde karar verecektir.

13/ Tüp bebek öncesi Histeroskopi ameliyatı gerekli mi?

Rahim filminde bir problem saptanması, ultrasonografide rahim içinde düzensizlik, polip, myom benzeri oluşumların izlenmesi veya başarısız tüp bebek denemelerinin olması halinde embriyo transferi ya da aşılama tedavisi öncesinde Histeroskopi işlemi istenebilir. Ancak hiçbir bulgusu ya da öyküsü olmayan hastalarda tüp bebek tedavisi öncesinde histeroskopi ameliyatının yapılması zorunlu değildir.

14/ Tüp bebek tedavilerinde tüplerin durumu önemli midir?

Kadın ve erkekten alınan üreme hücreleri laboratuvar ortamında bir araya getirilerek embriyo elde edilir.  Bu embriyolar daha sonra anne adayının rahmine yerleştirilir. Dolayısıyla tüp bebek tedavilerinde tüplerin açık ya da kapalı olmasının bir önemi bulunmamaktadır.

15/ Miyom ya da yumurtalıkta kist varsa tüp bebek tedavisi uygulanır mı?

Her myom ve her yumurtalık kisti tüp bebek tedavisine engel olmadığı gibi, gebe kalamamaya ya da gebelik kaybına da neden olmamaktadır. Myomun türü, myomun yerleşim yeri, myomun boyutu, myomların sayısı, gebelik kayıp öyküsü ve başarısız tüp bebek denemesi varlığı değerlendirildikten sonra myoma yönelik olarak bir cerrahi işlem gerekip gerekmediği hekim tarafından hastaya anlatılır.

16/ Tüp bebek tedavisi için sperm sayısı kaç olmalıdır?

 Cinsel ilişki ile gebelik olması için erkekte sperm konsantrasyonun en az 15 milyon, toplam sperm sayısının da en az 39 milyon olması gerekmektedir. Bundan daha az olan değerlerde doğal yollarla gebelik elde edilebilme şansının azalması nedeniyle yardımcı üreme tedavilerinden destek alınması önerilmektedir.

17/ Sperm sayısını yükseltmek mümkün müdür?

Sperm sayısının artmasını sağlamak için piyasada sperm çoğaltıcı olarak satılan ürünlerden kesinlikle kaçınmak gerekmektedir. Bununla birlikte gıda takviyesi olarak geçen ve antioksidan özelliği olan bazı ilaçların semen analizi üzerinde iyileştirici etkilerinin olduğu bazı yayınlarda gösterilmiştir. Ancak öncelikle sperm analizindeki sorunun belirlenmesi, bu soruna yönelik tedavinin planlanması için infertilite ile ilgilenen bir üroloji doktorundan ve yine infertilite ile ilgilenen bir kadın hastalıkları ve doğum uzmanından destek alınması gerekmektedir.

18/ Spermler hareketsiz ise tüp bebek yaptırabilir miyim?

Doğal yollardan cinsel ilişki ile, yumurta arttırma ve çatlatma tedavileri ile gebelik elde edilebilmesi için spermlerin belirli oranlarda hareketli olması gerekmektedir. Çünkü düşük hızda spermin yumurtaya ulaşması zaman alır ve bu süreçte sperm canlılığını kaybedebilir. Sperm hareket problemlerinin varlığında yardımcı üreme tedavilerinden (aşılama, tüp bebek) destek alınması gerekmektedir. Yine bazı gıda takviyeleri ve ilaç tedavileri ile sperm hareketlerinin kısmen düzeltilmesi mümkün olabilir.

Bunun dışında cinsel perhiz süresini uzatmak, sıcak küvet-sauna-hamamdan kaçınmak, dar giysileri tercih etmemek, sigara kullanmamak, beslenme alışkanlıklarını değiştirmek, stres ve kötü yaşam koşullarından uzak durmak da sperm sayısının arttırılmasında yardımcı olabilmektedir.

19/ Sperm sayısının çok az olması durumunda tüp bebek tedavisi yapılabilir mi?

Tüp bebek tedavisinde erkeğin sperm, kadınınsa yumurta kalitesi ve sayısı elbette çok önemlidir. Ancak döllenme ve embriyo elde etme olayları uzmanlar tarafından gerçekleştirildiği için sperm sayısı az da olsa tüp bebek tedavisi gerçekleştirilebilmektedir. Fakat sperm sayısı az olduğunda elde edilecek embriyo sayısı da az olacaktır ve dolayısıyla da rahme yerleştirmek için en sağlıklı embriyoyu seçmek için çok fazla seçenek bulunamayacaktır.

20/ Tüp bebek tedavisi sonucu yumurtalık rezervi tükenir mi?

Yumurtalıkta üç çeşit yumurta evresi vardır: olgunlaşmamış yumurtalar, belirli bir döngü içinde olgunlaşan ve yumurtlamak üzere hazırlanan yumurtalar ve atrofik/ölü yumurta havuzu. Tüp bebek tedavisi uygulamalarında o ay içinde seçilen yumurta keselerinin çoğu olgunlaştırılmaya çalışılarak elde edilen yumurta sayısı arttırılmaya çalışılır, yani vücudun onları yok etmesine engel olunur. Bu nedenle tüp bebek tedavileri ile kadının yumurta rezervinin azalması ya da tükenmesi söz konusu değildir.

21/ Tüp bebek tedavisi öncesi bir beslenme planı gerekli mi?

Tüp bebek tedavisi öncesinde özel bir beslenme programına uyulması gerekmez, ancak dengeli beslenme hem genel vücut sağlığı hem de hamileliğin sağlıklı bir şekilde ilerlemesi için önemlidir. Bu da tüp bebek tedavisinde başarı elde edilmesine yardımcı olur. Bu nedenle öncelikle çiftin sağlık durumları ve hastalıkları değerlendirilmeli ve ona göre bir beslenme programı önerilmelidir.

22/ Tüp bebek sonrası beslenme planı gerekli midir?

Tüp bebek tedavisi öncesindeki hazırlıklar, tedavi esnası ve tedavinin sonrası olmak üzere 3 aşamalı şekilde düşünülmelidir. Tedaviye başlamadan önce olduğu gibi tedavi sonrasında da yukarıda bahsi geçen sağlıklı beslenme kuralları takip edilmelidir. Embriyo transferi sonrasında gebelik elde edilmesinden doğuma kadar olan süreçte de sağlıklı ve doğru beslenmek eve canlı bebek götürebilme şansını olumlu etkileyecektir.

23/ Doğum kontrol yöntemlerinden biri olan bağlanan tüpler daha sonra açılır mı?

Daha fazla çocuk sahibi olmayı istemeyen çiftler, sistemik bir hastalık nedeniyle gebe kalmasına izin verilmeyen kadınlar, doğum kontrol yöntemi olarak tüplerini bağlatmayı tercih edebilmektedir.

Tüplerin açılması ameliyatı tüplerin bağlanması kadar kolay ve pratik değildir. Bu ameliyatlarda laparoskopi ile veya açık ameliyat ile bir operasyon mikroskobu veya büyüteç (lup) kullanılarak mikrocerrahi ile tüpün bağlı olan iki ucu bulunur ve daha sonra bu uçlar kesilerek uç uca getirilip yeniden dikilir. Ancak genel olarak tüp eski haline tam olarak geri getirilemez ve buna bağlı olarak da dış gebelik oranlarında bir artış gözlenir.

 

Kaynak: https://www.bulenttiras.com/tup-bebek-tedavisi-hakkinda-en-cok-sorulan-sorular-ve-cevaplari

 

 

 

Etiketler:

Bir cevap yazın