gevseme-teknikleri

GEVŞEME TEKNİKLERİ

 

 

Bedenin endişeye verdiği tepkiye odaklanan ve endişeyi bu noktadan yola çıkarak ortadan kaldırmaya çalışan gevşeme tekniklerini, uzman psikolog Özgür Duran Yurtsever anlatıyor.

Kısaca nedir? Gevşeme teknikleri stres, endişe, öfke ve gerginliğin eşlik ettiği durumlarla baş etmek için psikoterapinin bir parçası olarak kullanılabilir. Tek başına psikoterapinin yerine kullanılmaz, ancak özellikle bilişsel davranışçı terapilerde tamamlayıcıdır, baş etme sürecini kolaylaştırır ve hızlandırır.

Kimler içindir? Progresif Kas Gevşetme Tekniği (PKG), bireysel veya grup olarak uygulanabilir. Anksiyete bozukluklarının tümünde nefes egzersizi ve gevşeme tekniği ile art arda kullanılması önerilir.

Nasıl uygulanır? Yeterli sükûnetin olduğu bir alanda, işyerinde sandalyenizde veya evde kanepenizde uygulayabileceğiniz bir gevşeme tekniğidir. Zihin çözülmesi gereken bir sorunla karşılaştığında, bedeni baş etmek için uyaran fizyolojik sistem yani sempatik sistem aktive olur. Bu uyarıcı sistem, sakinleştirici yani parasempatik sisteme zıt işler. Bu iki sistemin birlikte oluşturduğu otonom sinir sistemi (OSS) yaşamsal faaliyetlerimizi yönetir, stres ve endişelerle de baş eder. Beyinde korku merkezinin tetiklenmesiyle beraber, nasıl nefes alacağımıza, hangi organın ne kadar çalışacağına, ne kadar enerji tüketileceğine kadar bu sistem karar verir. Gevşeme teknikleri de özel olarak vücudumuzun sakinleştirici sistemini aktive ederek etkin olur.

Neden etkili? Binlerce yıl önce yaşayan insanların stres ve endişe kaynakları aç kalma, tehlikeli bir hayvanla karşılaşma gibi durumları içeriyordu. Günümüz bireyleri ise farklılaşmış zaman baskısı altında bir yerlere yetişmeye çalışıyor, sürekli talepleri karşılaması bekleniyor, ekonomik-siyasi-sosyal olaylarla ilgili umutlu olma ihtiyacında. Dolayısıyla günlük yaşamında yoğun stres ve tükenme ile baş etmek zorunda.

Otonom sinir sistemi bir aslanla yüz yüze gelmekle trafikte kalmak arasındaki farkı bilmez. Eğer işe geç kalırsanız, kovulacağınız ve işsiz kalacağınız senaryosu kafanızda dönmeye başlar. Bu sizin için (doğal olarak sinir sisteminiz için de) bir hayat memat meselesine dönüşür ve fizyolojiniz aslanla karşı karşıyaymışçasına tepki verir. İşte tam da bu anda nefes alıp verişiniz değişmiş, kalbiniz çarpmaya başlamış, kaslarınız savaşmak ya da kaçmak için gerilmiştir. Aslında olan sempatik sistemin aktivasyonudur. Nefes ve kas gevşetme egzersizleri yapmayı biliyorsanız, kendinizi gevşetebilir, parasempatik sistemi aktive ederek sempatik sistemi baskılarsınız. Endişe-kaygı döngüsünü kırmanız sizi rahatlatır, böylece alternatif düşünceler üretebilir, değiştiremeyeceğiniz şeyleri kabullenme fırsatı bulur ve başka çözüm yolları üzerine odaklanabilirsiniz.

Önemli bir diğer nokta da, kişinin terapi sürecinde bazı şeylerin neden onu daha çok endişelendirdiğini anlamasıdır. Duyguların nasıl kontrolden çıktığını bilmesi ve üzerinde kontrolü olduğunu görmesi ciddi bir iyilik hali sağlar.

ÖZGÜR DURAN YURTSEVER (Uzman psikolog. İstanbul Üniversitesi’nde İleri Nörolojik Bilimler Programı’nda doktora çalışmasını sürdürüyor.)

 

 

Önceki Yazılar

SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK NEDEN ÖNEMLİ

Sonraki Yazılar

İŞSİZLİK DÖNEMİNDE HAYATIN DIŞINDA KALMAYIN